Uw auto heeft schade opgelopen door wateroverlast of een overstroming, en u vraagt zich af wie dat betaalt. Dat is een terechte vraag, want de meeste mensen denken dat hun autoverzekering hier gewoon voor is en dat is niet altijd zo. Bij zware regenval en overstroming maakt uw verzekeraar een onderscheid dat weinig mensen kennen, en dat onderscheid kan bepalen of u volledig, gedeeltelijk of helemaal niet wordt vergoed. We leggen rustig uit wat het verschil is tussen wateroverlast en een overstroming, wat uw polis dan wel en niet dekt, wat de overheid in het uiterste geval vergoedt via de WTS-regeling, en wat u het beste doet als het u overkomt.
Wateroverlast en overstroming: niet hetzelfde voor uw verzekeraar
In het dagelijks taalgebruik zijn wateroverlast en een overstroming bijna synoniemen. Voor uw verzekeraar zijn het twee verschillende risico's.
Met wateroverlast wordt meestal schade bedoeld door hevige regenval: een ondergelopen straat na een zomerse stortbui, een auto die op een laaggelegen parkeerplaats blank komt te staan, water dat via een dichtgeslibde afvoer een parkeergarage instroomt. Dit is schade door neerslag die niet snel genoeg wegloopt.
Met een overstroming wordt schade bedoeld doordat een waterkering het begeeft: een dijk, kade of oever die bezwijkt, waardoor water uit een rivier, meer of de zee ongecontroleerd het land instroomt. Dat is een ander soort gebeurtenis dan een hoosbui, ook al ziet de schade aan uw auto er nadien hetzelfde uit.
Bij woonhuisverzekeringen ligt dit onderscheid vrij vast: schade door een doorbraak van een primaire waterkering (de dijken langs zee, IJsselmeer en de grote rivieren) is van oudsher niet verzekerbaar, terwijl steeds meer verzekeraars schade door een doorbraak van een niet-primaire waterkering (een regionale kade of watergang) tegenwoordig wel dekken. Voor autoverzekeringen bestaat die vaste lijn niet. Wat een verzekeraar precies onder "overstroming" verstaat, staat vaak niet duidelijk in de polisvoorwaarden, en verzekeraars verschillen hierin merkbaar van elkaar. De ene maatschappij schaart hevige neerslag en overstroming onder één en dezelfde dekking, de andere sluit overstroming juist expliciet uit als aparte rampenoorzaak, zelfs op een allriskpolis. Dat maakt dit een van de weinige onderwerpen waarbij wij u niet in het algemeen kunnen geruststellen: u zult uw eigen polis moeten checken, of ons of uw verzekeraar bellen om te vragen wat er in uw geval geldt.
Wat dekt uw autoverzekering bij water- en overstromingsschade?
Drie dekkingsniveaus zijn relevant, en het verschil zit vooral in de vraag of uw auto stilstond of dat u zelf door het water bent gereden.
WA (wettelijke aansprakelijkheid) dekt nooit schade aan uw eigen auto door water, storm of overstroming. Deze verzekering dekt alleen schade die u aan anderen toebrengt. Staat u alleen WA verzekerd, dan betaalt u waterschade aan uw eigen auto zelf.
WA met beperkt casco (vaak WA+ genoemd) dekt doorgaans schade aan een stilstaande auto door hevige regenval of opkomend water, zoals een auto die blank komt te staan op een parkeerplaats. Rijdt u zelf een ondergelopen weg, tunnel of onderdoorgang in, dan wordt dat door veel verzekeraars gezien als een vermijdbaar risico, en valt dat vaak buiten deze dekking.
WA met volledig casco (allrisk) biedt de ruimste dekking en vergoedt in de regel ook schade wanneer u zelf door water bent gereden, al kan een verzekeraar bij grove nalatigheid, bijvoorbeeld doorrijden ondanks duidelijke waarschuwingsborden, alsnog een uitkering weigeren.
Voor de vraag of een overstroming specifiek is meegedekt, geldt geen vaste regel op basis van dit dekkingsniveau alleen. Sommige verzekeraars vergoeden overstromingsschade onder dezelfde voorwaarden als andere weersschade zodra u beperkt of volledig casco heeft. Andere sluiten overstroming als aparte, met naam genoemde rampenoorzaak uit, ook op een allriskpolis, en verwijzen dan naar de rijksregeling die voor dat soort schade bestaat. De volgende tabel geeft de gangbare hoofdlijn weer, maar is nadrukkelijk een vuistregel: de exacte polisvoorwaarden van uw eigen verzekeraar zijn leidend.
| Situatie | WA | WA + beperkt casco | WA + volledig casco (allrisk) |
|---|---|---|---|
| Auto staat stil, water door hevige regenval | Nee | Meestal wel | Meestal wel |
| U rijdt zelf een ondergelopen weg in | Nee | Meestal niet | Vaak wel |
| Schade door een overstroming (kering bezwijkt) | Nee | Verschilt per verzekeraar | Verschilt per verzekeraar |
Twijfelt u over uw eigen dekking, dan is een telefoontje naar uw verzekeraar de snelste weg naar zekerheid. Vraag daarbij expliciet hoe uw polis het begrip "overstroming" definieert, want dat is precies het woord waar het op aankomt.
De overstroming van juli 2021 in Zuid-Limburg
Voor Zuid-Limburg is dit geen theoretisch onderwerp. In de nacht van 14 op 15 juli 2021 trad de Geul buiten haar oevers in Valkenburg aan de Geul. Het centrum van Valkenburg liep onder water, meerdere bruggen raakten beschadigd en honderden bewoners en hotelgasten werden geëvacueerd. Volgens onderzoek van Waterschap Limburg ondervonden ongeveer 2.300 huishoudens in Valkenburg schade of overlast en waren zo'n 700 woningen tijdelijk onbewoonbaar. Ook Maastricht, Meerssen, Gulpen-Wittem en de regio rond Geleen en de Geleenbeek kregen te maken met wateroverlast. De A2 werd tijdelijk afgesloten tussen Kruisdonk en Meerssen, en bij Geleen liep een onderdoorgang van de A76 vol water: precies het soort plek waar auto's in het water terecht kunnen komen.
De totale schade in Limburg werd in augustus 2021 door de NOS geschat op 1,8 miljard euro. Dat cijfer betreft de volle breedte van de ramp, van woningen tot infrastructuur, en zegt niets specifieks over het aantal beschadigde auto's; daar bestaat geen betrouwbaar apart cijfer van. Wat wel vaststaat, is dat het kabinet naar aanleiding van deze overstroming een specifieke regeling in het leven riep om gedupeerden tegemoet te komen: de Wet tegemoetkoming schade bij rampen, kortweg de WTS.
Wat is de WTS-regeling en wanneer keert die uit?
De WTS is een kaderwet uit 1998 die op zichzelf niets automatisch uitkeert. Pas wanneer het kabinet voor een specifieke ramp een aparte regeling vaststelt, gaat de WTS voor die gebeurtenis daadwerkelijk werken. Voor de overstroming van juli 2021 was dat de Regeling tegemoetkoming waterschade in Limburg en het onbedijkte gebied langs de Maas in Noord-Brabant, gepubliceerd op 2 september 2021. Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) voert deze regelingen uit.
Voor auto's gold in deze regeling het volgende: alleen personenauto's die technisch total loss zijn geraakt en die verzekerd waren met WA of WA+ (dus zonder cascodekking) kwamen in aanmerking. De vergoeding was een vast bedrag van 2.700 euro, ongeacht de werkelijke waarde van de auto. Dit bedrag gold specifiek voor de regeling van 2021; een toekomstige ramp krijgt een eigen regeling, mogelijk met andere bedragen en voorwaarden.
Belangrijk om te beseffen: de WTS is nadrukkelijk bedoeld voor schade die niet verzekerbaar, niet vermijdbaar en niet verhaalbaar is. Had u uw auto met allrisk verzekerd, dan wordt u geacht dat via uw eigen verzekeraar te regelen, niet via de WTS. Uit berichtgeving van de NOS bleek achteraf dat een deel van de gedupeerden in Limburg teleurgesteld was over de afhandeling, mede omdat de grenzen van de wet vooraf onvoldoende waren gecommuniceerd: mensen gingen ervan uit dat de overheid alle schade zou vergoeden, terwijl de WTS uitdrukkelijk een vangnet is voor wat elders niet gedekt kan worden, en geen volledige schadevergoeding.
Overigens is een WTS-regeling geen automatisme na elke wateroverlast. Een gewone zomerse stortbui die uw straat blank zet, leidt niet tot zo'n regeling; daarvoor is een gebeurtenis van een omvang en aard nodig die het kabinet aanmerkt als ramp in de zin van de wet.
Wat u het beste doet bij water- of overstromingsschade
Of het nu om een ondergelopen parkeerplaats gaat of om een echte overstroming, een aantal stappen gelden in beide gevallen.
- Start de motor niet als de auto in het water heeft gestaan of nog staat. Verder gaat u hier het beste voor te rade bij onze uitleg over waterschade aan uw auto: daar leest u wat water met de motor en elektronica doet en wanneer een auto total loss wordt verklaard.
- Maak foto's van de auto, het waterniveau ten opzichte van de auto, het kenteken en de directe omgeving, voordat u iets verplaatst of opruimt. Deze foto's heeft u nodig voor uw verzekeraar en eventueel voor een taxatie in het kader van een rijksregeling.
- Meld de schade altijd bij uw eigen verzekeraar, ongeacht de vermoedelijke oorzaak. Vraag concreet of uw polis "overstroming" dekt en hoe uw verzekeraar dat begrip definieert.
- Bewaar bonnen van redelijke kosten die u maakt om verdere schade te beperken, zoals het laten wegslepen van de auto. Dit soort "bereddingskosten" komt zowel bij een gewone verzekeringsclaim als bij een eventuele WTS-aanvraag voor vergoeding in aanmerking.
- Wijst uw verzekeraar de claim af met een beroep op een overstromingsuitsluiting, vraag dan na of er voor de betreffende gebeurtenis een WTS-regeling is vastgesteld, en zo ja, of uw auto en uw verzekeringsvorm binnen de voorwaarden vallen.
- Laat de schade, ook als die eerst beperkt lijkt, altijd beoordelen voordat u weer gaat rijden. Vocht in bekabeling en sensoren laat zich niet altijd meteen zien, maar kan later voor storingen zorgen.
Wij werken hierbij nauw samen met schade-experts en kunnen u helpen met een deugdelijke schade-opname en onderbouwing richting uw verzekeraar, zodat u niet zelf hoeft uit te zoeken wat wel en niet aannemelijk gemaakt moet worden.
Veelgestelde vragen
Is overstromingsschade aan mijn auto verzekerd?
Dat hangt volledig af van uw eigen polisvoorwaarden. WA dekt het nooit. Bij WA+ en allrisk hangt het af van hoe uw verzekeraar het begrip "overstroming" definieert, en dat verschilt per maatschappij. Vraag het na bij uw verzekeraar en lees de exacte formulering in uw polisvoorwaarden.
Wat is het verschil tussen wateroverlast en een overstroming voor mijn autoverzekering?
Wateroverlast is meestal schade door hevige regenval die niet snel genoeg wegloopt. Een overstroming is schade doordat een waterkering, zoals een dijk of kade, bezwijkt en er water ongecontroleerd instroomt. Verzekeraars behandelen deze twee oorzaken niet altijd hetzelfde, ook al ziet de schade er voor u als automobilist identiek uit.
Dekt WA+ waterschade aan mijn auto?
WA met beperkt casco (WA+) dekt doorgaans schade aan een stilstaande auto door hevige regenval of opkomend water. Rijdt u zelf een ondergelopen weg in, dan valt dat er meestal niet onder; daarvoor heeft u in de regel volledig casco (allrisk) nodig.
Wat vergoedt de WTS-regeling bij autoschade?
De Wet tegemoetkoming schade bij rampen keert alleen uit als het kabinet voor een specifieke gebeurtenis een aparte regeling vaststelt. Voor de overstroming van juli 2021 in Limburg gold een vast bedrag van 2.700 euro voor personenauto's die technisch total loss waren en verzekerd waren met WA of WA+. Een toekomstige regeling kan andere bedragen en voorwaarden kennen.
Kan ik nog een tegemoetkoming krijgen voor schade uit de overstroming van 2021?
Voor de regeling van juli 2021 gold destijds een aanvraagtermijn bij RVO. Heeft u toen geen aanvraag ingediend, neem dan rechtstreeks contact op met RVO om te horen of er voor u nog een mogelijkheid bestaat; wij kunnen als schadehersteller geen rijksregelingen namens u openen of verlengen.
Wordt schade door een ondergelopen tunnel of parkeergarage hetzelfde behandeld als een overstroming?
Meestal niet. Een ondergelopen tunnel of parkeergarage door hevige regenval valt onder wateroverlast, met de bijbehorende dekking bij beperkt of volledig casco. Alleen als die situatie is ontstaan doordat een waterkering het daadwerkelijk begaf, spreken we van een overstroming in de zin die voor de WTS relevant is.
Kort samengevat
Wateroverlast en een overstroming klinken hetzelfde, maar uw verzekeraar maakt onderscheid, en dat onderscheid is voor auto's minder eenduidig geregeld dan voor woningen. WA dekt water- en overstromingsschade nooit, WA+ dekt meestal alleen een stilstaande auto, en allrisk biedt de ruimste dekking, al blijft "overstroming" als aparte rampenoorzaak per verzekeraar verschillend gedefinieerd. Pas als schade niet verzekerbaar blijkt, kan de WTS-regeling van de overheid een vangnet zijn, zoals na de overstroming van juli 2021 in Zuid-Limburg, en dan nog uitsluitend onder strikte voorwaarden en met een vast bedrag. Twijfelt u of uw polis toereikend is, of heeft uw auto al schade opgelopen door water, neem gerust contact met ons op of bekijk wat wij voor u kunnen betekenen bij schadeherstel. Wij denken graag met u mee, ook over het gesprek met uw verzekeraar.